చాలా రోజుల తర్వాత రాయాలి అనిపించింది. రాయాలా వద్దా అని కాసేపు నాతో నేనే వాదించుకున్నాను. రాస్తే ఏమొస్తుంది అనిపించింది. రాస్తే ఏం పోతుంది అనిపించింది. చివరికి, రాసి చూద్దాం అనిపించింది. అందుకే రాసేస్తున్నాను.
పాల సముద్రం చిలికితేనే కదా అమృతం. మనసులో జరిగే మథనానికి మాటల రూపం ఇస్తేనే కదా మనకు మనం కొంచెం అర్థమవుతాం.
చాలా కాలం నేను ఒక కన్ఫ్యూషన్లో ఉండేదాన్ని. ఇప్పుడు ఆ కన్ఫ్యూషన్ పూర్తిగా పోయిందా అంటే చెప్పలేను. ఏంటా కన్ఫ్యూషన్ అంటే నా ఆలోచనలు నన్ను సరైన దారిలో నడపలేవని, నేను ఆలోచించి తీసుకునే నిర్ణయాలు సరైనవి కావని, సరిగ్గా బతకడానికి ఒక బ్లూప్రింట్ ఎక్కడో ఎవరో రాసి పెట్టి ఉంటారని నమ్మేదాన్ని. అందుకే తెగ పుస్తకాలు చదివేదాన్ని.
Seven Habits of Highly Effective People, You Can Win, The Power of Now, Daring Greatly, The Four Agreements, Atomic Habits, Thinking, Fast and Slow, Meditations, Zen and the Art of Motorcycle Maintenance... ఇంకా ఎన్నో.
ఈ పుస్తకాలన్నింటినీ చదివి, వాటి సారాన్ని ఒంటబట్టించుకుంటే, చివరికి జీవితం అనే సమస్యకు ఒక ఐదు స్టెప్పుల సమాధానం దొరుకుతుందని అనుకునేదాన్ని. ఒక పది పాయింట్ల థియరీ తెలిసిపోతుందని నమ్మేదాన్ని. దాన్ని ఫాలో అయితే ఇక తప్పిపోనని అనుకునేదాన్ని.
కానీ కాలం మెల్లగా మరో విషయం నేర్పింది.
ఆ పుస్తకాలన్నీ ఆట ఎలా ఆడాలో చెబుతాయి. కానీ మనతో జీవితం ఆడే ఆట మాత్రం ప్రతిసారీ కొత్తది. అది ఇప్పటికే రాసేసిన కథ కాదు. ముందే రాసిన రూల్బుక్ ఉండదు. కొన్ని general guidelines ఉంటాయి అంతే.
మన మైండ్లో ఎన్నో ఆలోచనలు వస్తుంటాయి. వాటి నుంచి డిటాచ్ అవ్వడమే జెన్ చెప్పే సిద్ధాంతం. అంటే మన మైండ్ చెప్పేది గుడ్డిగా నమ్మకూడదు; అలా అని పూర్తిగా కొట్టి పడేయకూడదు. వాటితో కూర్చోవాలి. వాటిని వినాలి. వాటిని గమనించాలి.
అదే sitting with discomfort.
ఆ discomfort ఎంత భయంకరంగా ఉంటుందంటే, మన నుంచి మనమే పారిపోవాలనిపిస్తుంది. మనకే మనం ఎస్కేప్ రూట్లు వెతుక్కుంటాం. ఫోన్లో, పనిలో, బిజీలో, ఇతరుల జీవితాల్లో, ఎక్కడో ఒకచోట దాక్కుని మనల్ని మనం తప్పించుకోవాలని ప్రయత్నిస్తాం.
ఎందుకంటే అన్ని యుద్ధాల్లో అతి పెద్ద యుద్ధం మనం మనతో చేసేదే.
కానీ ఇప్పుడు అనిపిస్తుంది, బహుశా అది యుద్ధం కాదు.
అది పరిచయం. మనతో మనకి జరిగే మొదటి నిజమైన పరిచయం. మనల్ని మనం అర్థం చేసుకునే ప్రయాణం.
మనలో ఎన్నో కోణాలు ఉన్నాయి. ఎన్నో పార్శ్వాలు ఉన్నాయి. ఎన్నో పొరలు ఉన్నాయి. కొన్ని మనకు తెలిసినవి. కొన్ని మనం దాచుకున్నవి. కొన్ని మనకే తెలియనివి.
ఆ లోతుల్లోకి దిగుతున్న కొద్దీ, మన నుంచి మనమే చేజారిపోతున్నామేమో అన్న భయం వస్తుంది. ప్రపంచానికి దూరమవుతున్నామేమో అనిపిస్తుంది.
ఆ భయాలను దాటి నిలబడగలిగితే, ఆ అసౌకర్యంతో కూర్చోగలిగితే, మనతో మనకి నిజమైన స్నేహం మొదలవుతుంది.
అన్ని స్నేహాల్లో అతి గొప్ప స్నేహం, మనతో మనం చేసే స్నేహం.
Befriending our thoughts.
మనకి మనం అర్థమవడం మొదలైన తర్వాత, ఆశ్చర్యంగా ప్రపంచం కూడా కొత్తగా కనిపించడం మొదలవుతుంది. మనుషులు మారరు. కానీ వాళ్లను చూసే మన చూపు మారుతుంది. వాళ్లను అర్థం చేసుకోవాలనే ఓపిక వస్తుంది. వాళ్లలోని భయాలు, సందేహాలు, పోరాటాలు కూడా మనవే అనిపిస్తాయి.
వాళ్ల కోపం వెనుక భయం కనిపిస్తుంది.
వాళ్ల మౌనం వెనుక బాధ కనిపిస్తుంది.
వాళ్ల గెలుపు వెనుక పోరాటం కనిపిస్తుంది.
కొంచెం కొంచెంగా, ప్రపంచంతో కూడా స్నేహం మొదలవుతుంది.
బహుశా ఈ ప్రయాణానికి గమ్యం అనేదే ఉండకపోవచ్చు. అందుకే ఎక్కడో మొదలుపెట్టి, ఎక్కడో ఆగిపోయినట్టుగా అనిపిస్తుంది. కానీ వెనక్కి తిరిగి చూస్తే, ప్రతి మలుపు, ప్రతి తప్పిదం, ప్రతి ఆలస్యం, ప్రతి దారి తప్పడమే మనల్ని ఇక్కడికి తీసుకొచ్చిందని అర్థమవుతుంది. ఈ ప్రయాణానికి fixed route ఉండదు. కొన్నిసార్లు దారి తప్పడమే అసలు దారి అవుతుంది.
Detour అనుకున్నదే destination అవుతుంది.
అంతే మరి
Detour is the destination.
